BULTÜRK - Bulgaristan Türklerinin Sesi Gazetesi

Saturday, Oct 25th

Last update11:35:11 AM GMT

You are here

Cumhuriyet Döneminde Göçler 1

E-posta yaz Yazdır PDF
Cumhuriyetten önce başlayan göçler cumhuriyet döneminde de büyük kitleler halinde sürmüştür.


                18.10.1925 tarihindeki Türk-Bulgar ikamet sözleşmesiyle göçler bir süre düzene girmiş, dostluk antlaşmasıyla da Bulgaristan’daki Türklerin hakları güvence altına alınmıştır. İkamet Sözleşmesiyle Bulgar yönetimi kapılarını açmış ve isteyenler mallarını satarak Türkiye’ye göç etmeye başlamışlardır. Türkler bu dönemde istedikleri zaman taşınabilir mallarını, hayvanlarını ve serbestçe tasfiye hakkına sahip oldukları taşınamaz mallarının bedellerini beraberlerinde getirerek göç edebilmişlerdir.1923-1939 döneminde toplam 198.688 göçmen soydaşımız Türkiye’ye gelmiştir.

                İkinci Dünya Savaşı’nı izleyen yıllarda da göçler devam etmiş, ancak Bulgaristan’da yurt dışına çıkışların hemen hemen yasaklanmış olması nedeniyle, yıllık ortalama ancak 2.100 göçmen gelebilmiş, gelenlerin çoğu da pasaportsuz olarak kaçmış ve anayurda sığınmışlardır. Göç etme talebinin en yüksek olduğu 1939-949 yılları arasındaki 10 yıl içinde sadece 21.353 soydaşımız Türkiye’ye gelebilmeyi başarmıştır.

                Bu dönemde göç taleplerinin yoğunlaşmasının nedeni, Bulgaristan’da Komünist Parti’nin iş başına gelmesinden sonra Türkleri yok etme politikasının bir devlet politikası haline dönüştürülmesidir. Bu politikayı ilk kez Komünist Başbakan Georgi Dimitrov başlatmış ve “Osmanlı İmparatorluğu’nun Balkanlar’da egemen olduğu dönemin nişanelerinin tamamen silineceği” açıklamıştır. Bu açıklamanın arkasından büyük çoğunluğu köylü olan Türklere ağır vergiler getirilmiş, ürünlerin büyük bölümünü devlete vermeleri için baskılar yapılmış, Türk çocukları Trudokav ve Brigadir adlı işçi taburlarına alınıp çalıştırılmış, Türk toplumunun önde gelenleri ve aydınları hiçbir neden gösterilmeksizin tutuklanmıştır.

                Bulgaristan’daki Komünist yönetim bu baskılarla da yetinmemiş, Türk azınlık okullarını devletleştirmiş, 1949’dan sonra Türklerin tarlaları tarlaları ellerinden alınarak kooperatifleştirilmeye başlanmıştır.

                Türkler ulusal kültürlerine ve Türklüklerine yönelen bu tehdit ve bu baskılar nedeniyle korkuya kapılmış, Bulgarlaştırılacakları endişesiyle göç başvurularını yoğunlaştırmışlardır.

                1949 yılına kadar göç etmek isteyenlere pasaport ve çıkış vizesi vermeyerek göçü engelleyen Bulgaristan, 1949’da tutumunu yumuşatmış ve göç etmek isteyen Türklere daha kolay pasaport vermiştir.

                Cumhuriyet döneminden Bulgaristan’dan Türkiye’ye en yoğun göç olayı 1950 yılında yaşanmıştır.

                Bulgaristan 10 Ağustos 1950 tarihinde Türkiye’ye bit nota vererek 250 bin kişinin gönderileceğini ve 1925 tarihli antlaşmaya dayanarak bunların üç ay içinde kabul edilmesi gerektiğini bildirmiştir. Böylece Bulgaristan, Türkiye’nin iç ve dış politikasındaki değişmelere bağlı olarak, uzun süredir baskı altında tuttuğu ve eritmeye çalıştığı Türk azınlığından önemli bir kısmını bu tarihte göçe zorlamıştır.

                Notanın verilmesine sırasında Bulgaristan’daki binlerce soydaşımız sınırlara yığılmış ve kitleler halinde sınırı geçmeye zorlanmıştır. Soydaşlarımızın daha önce olduğu gibi taşınabilir mal, hayvan ve paralarını çıkarmalarına izin verilmemiş, tüm mal varlıklarına el konulmuştur.

                Ancak Türkiye’nin 1925 antlaşmasının ikinci maddesinin ikinci fıkrasındaki göç edecek olanların mali haklarıyla ilgili hükümleri Bulgaristan’a hatırlatması üzerine 2 Aralık 1950 tarihinde iki ülke arasında bir göç anlaşması imzalanmıştır.

                Anlaşma 1951 yılına kadar olaysız işlemiş, bu tarihte Bulgaristan’ın Türk göçmenler arasında casus ve çingeneleri de Türkiye’ye sokmak istemesi üzerine 8 Kasım 1951’de Türkiye sınırları kapatma kararı almıştır. Türkiye, sahte vizeli pasaportlarla giriş yapan 126 casus ve çingeneyi Bulgaristan’a geri göndermiş ve sınırı bir daha da açmamıştır.

                1 Ocak 1950 ile 30 Eylül 1951 tarihleri arasında 212.150 kişi Bulgaristan’dan Türkiye’ye göç etmek için vize aldığı halde Bulgaristan’ın göçü durdurma kararı alması üzerine 30 Kasım 1951 tarihine kadar 154.393 soydaşımız Türkiye’ye gelmiştir.

                Bu dönemde Türkiye’ye göç eden soydaşlarımızla ilgili bir araştırmanın bulgularına göre, gelen nüfusun yüzde 53.4’ü erkek, yüzde 46.6’sı kadınlardan oluşmaktadır. Yüzde 46.3’ü 0-15 yaş gurubunda, yüzde 22.9u 16-45 yaş grubunda ve yüzde 30.8’i 45 ve daha yukarı yaşlardadır. Gelen göçmenlerden çalışabilecek durumda olan 52 bin kişinin mesleki sınıflandırmaya göre yüzde 68.8’i çiftçi, geri kalanların büyük bölümü ise öğrenci, öğretmen, memur, imam ve müftüdür.

Yorum ekle


Güvenlik kodu
Yenile

Google Gruplar
BULTÜRK grubuna kayıt olun!
E.Posta:
BULTÜRK Grubu
Google Gruplar
E.Posta grubumuza kayıt olun!
E.Posta:
Grubumuzun sayfası...

Şuan sitedekiler

Şu anda 18 konuk çevrimiçi

Destekliyoruz


Koca Yusuf Türkiye'de
projesini destekliyoruz.

Adres: Yıldırım Mah. Şehit Kamil Balkan Cad. No:114/A Bayrampaşa - İstanbul / Türkiye

Telefon: +90 212 511 63 47 Belgegeçer(Fax): +90 212 511 33 91 E.Posta: bilgi@bulturk.org